Amateurvoetbalclubs kunnen via digitale reclameborden langs het veld tegelijkertijd zonne-energie opwekken, de lucht zuiveren van stikstof en reclame-inkomsten binnenhalen. Het Green Boarding Network helpt ze hiermee om versneld te verduurzamen en de torenhoge energierekeningen te beperken.

Bij de aftrap van het nieuwe seizoen staan de gepatenteerde led-boarden inmiddels bij ruim veertig amateurvoetbalclubs in heel Nederland langs de velden. De Green Boarding is ontwikkeld en gepatenteerd door Softs World uit Rotterdam en is uitgerust met zonnepanelen en panelen die de lucht zuiveren. Via de borden wordt momenteel 843 ton CO2 bespaard, besparen de clubs 252.000 kilowattuur aan stroom en wordt net zoveel stikstof gezuiverd als er bij 12.667 autokilometers wordt uitgestoten. Green Boarding Network denkt het aantal clubs en borden dit seizoen te kunnen uitbreiden tot honderd. Ook wil het zijn netwerk uitrollen bij clubs in België en Duitsland.

Omdat de reclameborden digitaal zijn, hoeven vrijwilligers die niet meer bij te houden of steeds te vervangen, maar kunnen alle lokale en landelijke bedrijven er via een centraal systeem op adverteren. Bedrijven als Jumbo, Unibet en Pirelli hebben zich al aan het netwerk verbonden. Green Boarding Network investeert minimaal 50 procent van de netto-advertentieopbrengsten in verdere verduurzaming van de amateursportclubs. Doel is om hun energierekening binnen vijf jaar richting de nul euro te brengen. De huidige subsidies zijn niet voldoende om sportclubs te verduurzamen. Bovendien komen momenteel veel clubs in de problemen voor de hoge energieprijzen.

,,Bij ons maak je het groenste rondje langs de velden”, zegt Albert de Joode, CEO van Green Boarding Network. ,,Met elke club en elk bedrijf dat we aansluiten op het Green Boarding Network vergroten we onze duurzame impact. Het grootste gedeelte van onze landelijke netto-opbrengsten vloeit direct terug naar de clubs voor verdere verduurzaming. Hierdoor gaat de energierekening richting nul en blijft er meer geld over voor de sport.”

Leon Annokkee, voorzitter van Tweede Divisieclub FC Lisse is zeer tevreden met de Green Boarding. ,,De green boarding is een verrijking voor FC Lisse. De hoge energiekosten zijn op dit moment bij ons en vele andere sportclubs een uitdaging. Door het plaatsen van de green boarding brengen we de energiekosten substantieel naar beneden en creëren we een nieuwe duurzame inkomstenstroom voor onze club. De inkomsten vanuit de Green Boarding worden gebruikt om de investering in zonnepanelen te betalen. Dat we daarbij ook bijdragen aan een duurzame toekomst voor onze club, onze leden en onze omgeving maakt voor ons het plaatje compleet.”

EcoVadis, the leading provider of globally trusted business sustainability ratings, today released its Carbon Maturity Report exploring the state of climate action in the EcoVadis Network. The report – which outlines the EcoVadis Network Impact Model for supply chain decarbonization – shows that progress is being made on key early decarbonization phases among the companies EcoVadis has rated since launching its Carbon Action Module (CAM) in the spring of 2021. 

Over the last year, EcoVadis has issued over 15,000 Carbon Scorecards, which are created within the EcoVadis Sustainability assessment process and platform. It provides a Carbon Maturity Rating (with five levels ranging from Insufficient to Leader), and strengths and improvement areas of a company’s carbon management practices. The assessments and scorecards are customized based on a company’s size and industry.

Proactive companies of all sizes are beginning to set at least a Scope 1 and/or 2 reduction target, but Scope 3 reduction targets are less common. While companies are starting to develop the various components of an effective carbon management system, only 3% of EcoVadis Carbon Scorecards indicate that a company was at an Advanced or Leader maturity level – most common among large companies with more than 10% falling into one of these two levels. Sixty-one percent of small and medium companies (SMEs) – which comprise more than 70% of global supply chains – currently fall into the Insufficient level, with most assessed as “first-time reporters”.

“Organizations are deepening their commitments to science-based targets and realize that value chain action is essential to drive real impact and change,” said Julia Salant, carbon solution director at EcoVadis. “Pioneering procurement leaders recognize that climate action is a journey, and given the urgency of the climate crisis they must act now. With the right tools and insights they can accelerate engagement and set foundations for collaborative climate programs that meet their suppliers where they are and help build knowledge and momentum for performance improvement.”

The Carbon Action Module is a comprehensive solution that empowers organizations to drive climate action at scale by engaging their value chain trading partners in a decarbonization journey. Key figures from the Carbon Maturity Report include:

• 16% of companies provide intensity metrics alongside their broader GHG metrics.

• 14% are reporting publicly (e.g., website, sustainability report, etc.).

• Of the companies who have been rated with a Carbon Scorecard, 7,500 are reporting their GHG emissions.

As the CAM rollout gains momentum, EcoVadis is starting to see the first few companies being rated for a second time. Results indicate that 1 in 2 companies scored higher on their second assessment, while 1 in 3 improved enough to move up an entire maturity level (e.g., from Beginner to Intermediate). The strongest three actions companies are taking to reduce their carbon footprint are using renewable energy (26.5%), upgrading/using technology to improve energy efficiency (19.5%), and training employees on energy conservation and climate action (21.5%).

EcoVadis continues to innovate on CAM’s offerings to empower companies to collect and analyze critical data points, optimize strategy, and collaborate with their value chain partners. Existing CAM tools and resources that organizations are currently using to transform their approach to decarbonizing supply chains and to meet their Net-zero commitments include Corrective Action Plans, E-learning Academy, and a Carbon Calculator.

EcoVadis will present the results of the report at the SIG Global Executive Summit (Oct. 17-19) and VERGE (Oct. 25-27). For a complete look at the progress that rated companies in the EcoVadis Network are making on their carbon maturity, download the 2022 Carbon Maturity Report.

Jongeren wereldwijd voelen zich onvoldoende voorbereid om werk te vinden in de groene economie die van cruciaal belang is voor de aanpak van de klimaatcrisis. Dat blijkt uit onderzoek van Plan International onder 2.229 jongeren in 53 landen, waaronder Nederland. Slechts één op de drie jongeren (29 procent) tussen de vijftien en dertig jaar beschikt over de vaardigheden die nodig zijn voor banen waarmee we klimaatverandering aan kunnen pakken. Jonge vrouwen voelen zich nog eens minder voorbereid dan hun mannelijke leeftijdsgenoten, terwijl klimaatverandering hen het hardst raakt.

Een wereldwijde overgang naar een groene, koolstofarme economie is essentieel om klimaatverandering te voorkomen en de opwarming van de aarde te beperken tot maximaal 1,5 graad Celsius. De Verenigde Naties berekenden dat het Klimaatakkoord van Parijs tot 2030 24 miljoen nieuwe banen kan creëren en dat het verduurzamen van de agrarische sector goed is voor 60 miljoen groene banen. Recent onderzoek van Plan International toont echter aan dat jongeren zich onvoldoende voorbereid voelen op die nieuwe banen.

Belangrijkste conclusies

• Slechts één op de drie jongeren (29 procent) is van mening dat hun opleiding hen volledig heeft voorbereid op het aanpakken van de effecten van klimaatverandering.
• Maar één op de tien (9 procent) van de ondervraagde jongeren heeft ooit gesolliciteerd naar een groene baan of is werkzaam in een baan die de effecten van klimaatverandering bestrijdt.
• Een gebrek aan startkapitaal (38 procent) en vaardigheden (32 procent) vormen de belangrijkste barrières om aan de slag te gaan in de groene economie.
• Slechts één op de vier jonge vrouwen (25 procent) voelt zich voorbereid op een baan in de groene economie, tegenover 33 procent van de ondervraagde jonge mannen.

Jongeren bezorgd over klimaatverandering

Van de ondervraagde jongeren heeft de overgrote meerderheid (94 procent) rechtstreeks te maken gehad met klimaatverandering, vooral door veranderingen in temperatuur of seizoenen en toenemende overstromingen, stormen en perioden van droogte of juist heftige regen. Negen van de tien (95 procent) van de ondervraagde jongeren maakt zich zorgen over de impact van klimaatverandering.

Jessica Cooke, expert klimaatverandering bij Plan International: “Jongeren zullen het langst moeten leven met de verwoestende gevolgen van de klimaatcrisis. De noodzaak om over te stappen van een door fossiele brandstoffen gedomineerde economie naar een groene economie is duidelijk en dringend. Toch toont dit onderzoek aan dat groene banen schaars en moeilijk te vinden zijn en dat jongeren die de arbeidsmarkt betreden zich niet voorbereid voelen om op deze banen te solliciteren.”

Klimaatverandering raakt meisjes wereldwijd harder

De ongelijkheid tussen meisjes en jongens neemt door klimaatverandering alleen maar toe. In tijden van droogte zijn meisjes bijvoorbeeld de eersten die school vroegtijdig verlaten om hun familie te helpen geld te verdienen, huishoudelijke taken uit te voeren of water en voedsel te zoeken. Dit maakt hen extreem kwetsbaar voor seksueel geweld, uitbuiting en/of misbruik.

Klimaatverandering leidt behalve tot schooluitval ook tot een toename van het aantal kindhuwelijken. De toenemende droogte leidt tot voedselschaarste, waardoor families wanhopig naar oplossingen zoeken om te kunnen overleven. Ze grijpen de bruidsschat aan als laatste redmiddel om hun gezin in leven te houden. Als ze hun dochter uithuwelijken betekent dat een mond minder om te voeden.

Green skills voor toekomstbestendige banen

Plan International streeft ernaar om klimaatbestendigheid en de beperking van negatieve klimaatverandering in al haar projecten te integreren. Zo worden gemeenschappen ondersteund in hun kennis en middelen om zich aan te passen aan de gevolgen van klimaatverandering en bevatten projecten op het gebied van onderwijs en werkgelegenheid klimaat- en milieumodules. Die curricula worden toegespitst op green skills, oftewel de kennis en vaardigheden om de invloed van de mens op het klimaat aan te pakken.

Plan International ondersteunt duurzame bedrijfsgroei met trainingen voor jonge, groene ondernemers en biedt jonge actievoeders de kans om wereldwijde klimaatconferenties bij te wonen en hun stem te laten horen, ook op politiek niveau.

Over het onderzoek

• Het onderzoek is gebaseerd op een online enquête onder 2.229 jongeren tussen de 15 en 30 jaar in 53 landen. 61% van de ondervraagden was vrouw.
• De meest respondenten zijn afkomstig uit Sub-Sahara Afrika (32%) en Oost-Azië en de Stille Oceaan (27%). Het merendeel van de ondervraagde jongeren woont in een laag- (20%) of lagere-middeninkomensland (47%). Zo’n 40 respondenten kwamen uit Nederland.

De jury is eruit! De genomineerden voor alle prijzen van Duurzame Dinsdag 2022 zijn bekend! Per prijs zijn drie initiatieven geselecteerd. Op 6 september wordt bekend gemaakt welke initiatieven de prijzen daadwerkelijk winnen! Wie zijn deze kanshebbers?

Genomineerden Duurzame Dinsdag-prijs

De Duurzame Dinsdag-prijs wordt uitgereikt aan een initiatief wat zich richt op meerdere aspecten van Duurzaamheid. De genomineerden zijn…

Hydraloop Leeuwarden

Hydraloop ontwikkelde een recyclesysteem voor bad-, douche- en wasmachinewater. Dit water kan dan worden hergebruikt voor bijvoorbeeld het doorspoelen van het toilet of het besproeien van de tuin. Hierdoor krijgt water een tweede leven.

Erfdelen, Diepenveen

Wonen in een woongroep op een voormalig boerenerf. Dat is het concept van Erfdelen. Ontstaan aan de keukentafel en inmiddels hebben zich al 2500 belangstellenden gemeld. De pionierende Erfdelers delen graag hun ervaring en die van deskundigen met andere belangstellenden.

KlimaatGesprekken, Haarlem

KlimaatGesprekken werkt vanuit het inzicht dat de klimaatcrisis structurele gedrags- en systeemverandering vraagt. Sinds 2016 zijn er bijna 400 klimaatcoaches opgeleid, die vaak betaald of onbetaald bijdragen aan de klimaattransitie.

Genomineerden Lidl Voedselprijs 2022

De Lidl Voedselprijs wordt uitgereikt aan een initiatief op het gebied van duurzame voedselproductie en -consumptie. De genomineerden zijn…

Onze Markt, Rotterdam

Onze Markt is een consumentenbeweging en voedselmerk die zich inzet voor een eerlijker voedselsysteem. Het doel is om eerlijke producten naar de supermarkt te brengen. Consumenten worden geïnformeerd over eerlijke prijzen aan de hand van een voedselwijzer. Ze kunnen vervolgens zelf mee beslissen over de prijs van de producten.

Stichting Bodemzicht, Nijmegen

Bodemzicht is een regeneratieve demonstratieboerderij en leerplek. Ze doen aan koolstofpositieve, biodiverse en winstgevende landbouw. Samen met Stichting Lenteland wil Stichting Bodemzicht honderd van dit soort boerderijen in Nederland starten.

InstockMarket , Amsterdam

InstockMarket is een horeca groothandel voor geredde producten. Deze worden opgehaald bij telers, verpakkingsbedrijven en producenten en gaan vervolgens naar restaurants en cateraars. Ze hebben al meer dan 1,5 miljoen kilo eten gered en willen doorgroeien naar 5 miljoen kilo eten per jaar.

Genomineerden ING Circulair Ondernemenprijs

De ING Circulair Ondernemenprijs wordt uitgereikt aan een initiatief op het gebied van circulaire economie. Hieronder de drie genomineerden voor deze prijs!

Drystack, Haarlem

Gebouwen bouwen met legoblokjes zonder dat je cement hoeft te gebruiken. Drystack ontwikkelde een systeem waardoor het bouwen van een woning of bedrijf bijna twee keer zo snel gaat als normaal. De bakstenen met gaten worden opgestapeld met een kliksysteem. Dit betekent minder Co2 uitstoot en is een oplossing voor het groeiend tekort aan vaklui.

IoT Wasmachinefilter, Boxtel

Per wasbeurt komen er 10 tot 20 miljoen microvezels via onze wasmachines in het oppervlaktewater terecht. Het resultaat is veel zieke en dode dieren, een beschadigd ecosysteem en plastic deeltjes in ons eten en drinken. De IoT microplasticsfilter is een filter op je wasmachine die voorkomt dat het plastic in het water terechtkomt.

Spaak hydrogel kompres, Amsterdam

Spaak Circular Solutions ontwikkelde een hydrogel kompres uit plantaardige reststromen. Het vochtregulerende kompres kan worden ingezet voor (brand)wonden en voor cosmetische doeleinden.

Genomineerden Greenchoice Energieprijs 2022

De Greenchoice Energieprijs wordt uitgereikt aan een initiatief op het gebied van duurzame energie. De genomineerden hieronder op een rij!

Energiedamwand Nederland, Amsterdam

Veel kadeconstructies in ons land zijn aan vervanging toe. Met de Energiedamwand krijgen deze kadeconstructies een extra duurzame functie. De Energiedamwand onttrekt energie aan het oppervlaktewater en de ondergrond. Die energie kan weer ingezet worden voor het koelen en verwarmen van gebouwen in de buurt.

Flatmate, Maarsen

De Flatmate van Sanura maakt het mogelijk om duurzamer te douchen. Je kunt hem aansluiten op elke standaard douchekraan en je bespaart dertig procent energie. Ook handig in huurhuizen want je kunt het systeem gewoon meenemen naar een eventuele nieuwe woning.

Coöperatie Goed, Groningen

Coöperatie Goed is een burgerbeweging met de missie om groene stroom op te wekken en te delen. De opbrengsten van de projecten worden uitgedeeld aan maatschappelijke doelen, zoals energiearmoede, cultuur en sport.

Genomineerden IVN Natuurprijs

De IVN Natuurprijs wordt uitgereikt aan een initiatief dat bijdraagt aan natuur-inclusief leren, werken en wonen. De genomineerden zijn…

Struikroven, Eindhoven

Elk jaar gaan er honderden voetbalvelden aan bestaande planten en struiken verloren, omdat het moet wijken voor sloop of renovatie van woonwijken. Struikroven redt het groen uit voor-en achtertuinen en geeft het een nieuwe bestemming. Dit doen ze samen met bewoners uit de buurt in opdracht van woningcorporaties, projectontwikkelaars of gemeenten.

Rechten voor de Natuur, Amsterdam

In steeds meer landen wordt de natuur erkend als rechtspersoon. Het toekennen van eigen rechten helpt bij het beschermen van natuur, voor huidige en toekomstige generaties. Rechten voor de Natuur geeft advies aan overheden, bedrijven en organisaties. Zo wordt in Nederland opgeroepen eigen rechten te geven onder andere het Waddengebied en de Maas.

Forest Fitness, Rucphen

Veel bossen en bosjes in Rucphen kenmerken zich voornamelijk door monoculturen met dennen, sparren of eiken. Daarom is de natuurwerkgroep Rucphen gestart met Forest Fitness. Het doel is om de bossen weer fitter en weerbaar te maken. Zo worden er andere boom- en struiksoorten gepland die de verzuring van de bodem tegengaan.

Genomineerden VHG Groenprijs

De VHG groenprijs wordt uitgereikt aan een initiatief dat mens en natuur bij elkaar brengt. We stellen de genomineerden graag aan jullie voor!

Tiny Forest, Amsterdam

Tiny Forest van IVN natuureducatie is een dichtbegroeid, inheems minibos zo groot als een tennisbaan. Niet alleen een paradijs voor insecten, vlinders en vogels. Maar ook voor mensen. Kinderen leren in het buitenlokaal over de natuur en buurtbewoners ontmoeten elkaar op een groene, gezonde plek. Tot nu toe zijn er al 250 van deze minibossen aangelegd in buurten, tuinen, op schoolpleinen en bedrijventerreinen.

Peel Natuurdorpen, Zeeland (NB)

Het Peel Natuurdorpen project draait om landschapslandbouw. Boeren leggen nieuwe natuur aan op landbouwgrond. Daarin komen tiny houses, verscholen tussen bomen. Landschap vormt zo het nieuwe verdienmodel voor de boeren.

Bijen CAO, Zoetermeer

Bee in Balance en de Vakbond voor dieren hebben de eerste bijen CAO ter wereld geschreven. Het doel is om de bij een stem te geven. De bij is een belangrijk partner in het borgen van continuïteit van onze voedselvoorziening. In de CAO zijn onder andere afspraken vastgelegd over de huisvesting, de arbeidsomstandigheden en de beloning die de bijen voor hun werk ontvangen.

Foto: de winnaars van een eerdere editie

Veel bedrijven in duurzame energie kunnen de sterk gestegen vraag naar zonnepanelen, isolatie en warmtepompen steeds moeilijker bijbenen. Zo worden maar liefst drie op de vier bedrijven geconfronteerd met tekorten aan materiaal. Bij 85 procent zijn de levertijden sinds eind vorig jaar alleen maar toegenomen. Bij ruim de helft van de bedrijven zorgt dit voor een aantal maanden vertraging bij de levering van producten; bij een kwart zelfs meer dan een half jaar. Ook het groeiende tekort aan vakmensen is een groot obstakel. Bij één op de drie bedrijven staan vacatures meer dan een half jaar open, blijkt uit een enquête onder leden van de Nederlandse Vereniging Duurzame Energie (NVDE) en aangesloten brancheorganisaties.

“Steeds meer burgers en bedrijven willen verduurzamen, maar ons onderzoek laat zien dat de benodigde materialen hiervoor schaarser worden. Als gevolg van de hoge energieprijzen en de gevolgen van klimaatverandering is de transitie naar een duurzame economie cruciaal. Het is daarom zorgwekkend dat het veel bedrijven aan zowel de mensen als de middelen ontbreekt om aan de groeiende vraag naar materialen te voldoen”, zegt Olof van der Gaag, voorzitter van de NVDE.

Levertijden lopen steeds verder op

De groeiende schaarste aan materialen en personeel heeft negatieve effecten op de snelheid waarmee producten aan klanten kunnen worden geleverd. Bij maar liefst 85 procent van de tachtig respondenten is de levertijd sterk toegenomen in vergelijking met een halfjaar geleden. “Door de hoge energieprijzen is de vraag naar zonnepanelen, warmtepompen en isolatie geëxplodeerd. Toeleveringsketens kunnen deze enorme vraag op korte termijn niet aan”, zegt Albert Jan Swart, Sector Econoom Industrie, Transport en Logistiek bij ABN AMRO. “De levertijden van producten die nodig zijn om energie te besparen zijn sinds eind 2021 sterk opgelopen, terwijl we zien dat andere toeleveringsketens zich herstellen. Zo lopen levertijden van elektronica geleidelijk terug, terwijl het tekort aan zonnepanelen en omvormers is toegenomen. Gezien de verder gestegen energieprijzen zijn kortere levertijden voor bedrijven in duurzame energie voorlopig niet te verwachten.”

Hergebruik van materialen

Veel bedrijven werken intussen aan alternatieven, bijvoorbeeld door meer in Europa te produceren en door up-cycling van grondstoffen uit oude batterijen en zonnepanelen. Van der Gaag: “Grondstoffen worden efficiënter ingezet door deze te up-cyclen naar nieuwe producten: elke nieuwe generatie producten levert meer duurzame energie met minder grondstoffen.”

Wereldwijde productieketens kunnen helaas niet per ommegaande voorzien in de huidige, extreme stijging van de vraag. ”Juist daarom is het van groot belang dat sprake is van een duidelijk en stabiel overheidsbeleid op de langere termijn. Zo krijgen ondernemers meer zekerheid en zullen ze sneller investeren in duurzame ketens van producten en grondstoffen en is de kans groter dat er tijdig kan worden geleverd.”

Bedrijven in de duurzame energiesector beschouwen vooral de productie van materialen in eigen land of Europa als oplossing voor de huidige tekorten. Daarnaast kan innovatie bijdragen aan het verminderen van de afhankelijkheid van levering vanuit het buitenland. Bijna de helft benadrukt het belang van een eenduidig Europees beleid, zodat er een gelijkwaardig speelveld ontstaat. Ook kan een betere samenwerking tussen bedrijven effectief zijn om te voorkomen dat zij materialen ‘hamsteren’.

Methaan is een bijna dertigmaal krachtiger broeikasgas dan CO₂. SRON-onderzoekers speuren daarom naar grote methaanlekken over de hele wereld. Een vuilnisbelt in Buenos Aires blijkt tientallen tonnen methaan per uur uit te stoten, vergelijkbaar met de klimaatimpact van anderhalf miljoen auto’s. Ook wijzen ze vuilnisbelten in India en Pakistan aan als grote uitstoters, waarmee ze nieuw laaghangend fruit hebben gevonden in de strijd tegen klimaatverandering. Publicatie op 10 augustus in Science Advances.

Methaan levert na CO₂ het grootste aandeel in het door de mens versterkte broeikaseffect. Dit komt door zijn hoge Global Warming Potential (GWP-100): per gewicht is methaan bijna dertigmaal krachtiger als broeikasgas dan CO₂. Als er dus bij menselijke activiteit—olie-installaties, kolenmijnen, veestallen of vuilnisbelten—methaan vrijkomt maak je het minder schadelijk door het af te fakkelen en het zo om te zetten naar CO₂. En als je het opvangt kun je die omzetting zelfs nuttig gebruiken in je CV-ketel of gasfornuis. SRON-onderzoekers hebben nu met satellietdata een aantal vuilnisbelten gevonden die laaghangend fruit vormen in de strijd tegen klimaatverandering. Vier vuilnisbelten in Argentinië, India en Pakistan stoten meerdere of zelfs tientallen tonnen methaan per uur uit.

Het methaan-onderzoeksteam van SRON gebruikte het Nederlandse ruimte-instrument Tropomi om steden met veel uitstoot te identificeren. Buenos Aires, Delhi, Lahore en Mumbai vielen op, waarbij hun stedelijke uitstoot ook nog gemiddeld dubbel zo hoog ligt als schattingen op basis van wereldwijde inventarisaties. Vervolgens vroegen ze de Canadese satelliet GHGSat om in te zoomen, waaruit bleek dat de vuilnisbelten in deze steden verantwoordelijk zijn voor een groot deel van de uitstoot. De vuilnisbelt in Buenos Aires stoot 28 ton methaan per uur uit, vergelijkbaar met de klimaatimpact van anderhalf miljoen auto’s*. De drie andere vuilnisbelten zijn goed voor resp. drie, zes en tien ton methaan per uur, wat nog steeds neerkomt op de impact van honderddertigduizend tot vijfhonderdduizend auto’s.

‘Methaan is geurloos en kleurloos, dus het is moeilijk om te zien waar het lekt,’ zegt hoofdauteur Bram Maasakkers (SRON). ‘Maar satellieten zijn hier bij uitstek voor geschikt. Met Tropomi speuren we super-emitters op die grote methaanwolken de atmosfeer in pompen. Dat is eeuwig zonde want met relatief weinig moeite los je het op. Je kunt bijvoorbeeld het GFT-afval scheiden en composteren zodat er veel minder methaan vrijkomt. En als je toch al het afval mixt, kun je alsnog het geproduceerde methaangas opvangen of affakkelen. Bovendien heeft methaan slechts een levensduur van ongeveer tien jaar in de atmosfeer, dus als we nu iets aan de uitstoot doen zien we al snel het resultaat in de vorm van minder opwarming van de aarde. Natuurlijk is alleen methaanbeperking niet voldoende, ook CO₂ moeten we inperken, maar we kunnen er klimaatverandering wel mee afremmen.’

*Op basis van de schatting van de Amerikaanse Environment Protection Agency (EPA) van 4,6 ton CO2 die een typisch passagiersvoertuig jaarlijks uitstoot.

Tropomi

Tropomi is een samenwerking tussen SRON, Airbus Nederland, KNMI en TNO, in opdracht van het NSO en ESA. Airbus DS NL was hoofdaannemer voor het ontwerp en de bouw van het instrument. TNO was verantwoordelijk voor het optisch ontwerp. De wetenschappelijke leiding is in handen van het KNMI en SRON. Tropomi is gefinancierd door het Ministerie van EZK, het Ministerie van OCW en het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat.

Foto: Links: Methaanconcentraties in 2018-2019 gemeten door Tropomi rondom Buenos Aires. Rechts: zoom-in door GHGsat op 19 april 2021 waarbij methaanpluimen zichtbaar zijn afkomstig van de vuilnisbelt in het centrum van de stad. De witte pijl geeft de windrichting aan. Credit: SRON/GHGSat, bevat Copernicus Sentinel data (2018–2019), verwerkt door SRON

Donderdag 26 augustus openen meer dan 200 boeren en omwonenden Windpark Zeewolde. Het windpark van 83 windturbines is volledig eigendom van de directe omgeving. En daarmee is het windpark in het buitengebied van Zeewolde het grootste omgevingswindpark ter wereld.

Ruim tweehonderd huishoudens in het projectgebied van 300 km2 hebben samen het initiatief genomen en investeerden een half miljard in de ontwikkeling en realisering van het windpark. Met 320 MW opgesteld vermogen, produceert het windpark duurzame elektriciteit voor omgerekend zo’n 300.000 huishoudens.

Windpark Zeewolde is het grootste windpark op land in Nederland. En ter wereld zelfs het grootste windpark dat volledig in handen is van direct omwonenden. Directeur Sjoerd Sieburgh Sjoerdsma: “Iedereen in het gebied kon meedoen en financieel participeren. En meer dan 90% heeft dat ook gedaan. Dit is echt een windpark van de omgeving.”

Vaak is een energiemaatschappij of investeerder (mede-)eigenaar van een windpark. In Zeewolde is het windpark voor 100% eigendom van de omgeving. Volgens Sieburgh Sjoerdsma helpt zo’n aanpak om de energietransitie te versnellen: “Je kan je boos maken over de eventuele komst van een windpark. Je kan het ook als een kans zien, het initiatief nemen en ervoor zorgen dat lasten worden omgezet in lusten. En dat is hier gebeurd. Iedereen in het gebied is gaan samenwerken en een hele grote producent van duurzame energie geworden. Daarnaast konden inwoners van omliggende gemeenten ook participeren met obligatieleningen. Dat dit is gelukt, is echt fantastisch!”

De ongeveer 200 agrariërs versterken hiermee hun eigen bedrijfsactiviteiten. De ”oogst” van windenergie zorgt voor een stabiele bron van inkomsten naast de gebruikelijke oogst van bijvoorbeeld aardappels, uien, suikerbieten en tarwe. Eén van de eigenaren van het windpark is boerin Regina de Groot: “Vroeger was het genoeg om alleen gewassen te verbouwen. De windmolens trekken gezinnen nu door slechte periodes heen.” Volgens De Groot is het belangrijk dat je een gezamenlijke missie hebt: “Er is niemand eigenzinniger dan een boer, maar toch gingen we allemaal dezelfde kant op. Je moet wel het grotere geheel blijven zien en denken in het belang van het project, want anders kom je niet verder. Als ik nu de polder inrijd en al die molens zie dan denk ik, ik ben weer thuis.”

De stroom is de komende vijftien jaar verkocht aan Vattenfall. Sieburgh Sjoerdsma: “Voor de aandeelhouders was het vooral belangrijk dat er een partij is die voor een lange periode tegen een goede prijs de stroom afneemt.”

Windpark Zeewolde is binnen de geplande tijd en budget gebouwd. De eerste schop ging op 17 oktober 2019 de grond in. In het gebied staan al 220 kleinere windturbines, die worden uiterlijk eind 2026 gesaneerd.